Een gelukkige klas: 10 tips voor een positieve groepsvorming

Uit de praktijk - 12 september 2016 - Door Miranda van Esch

De zomervakantie is voorbij, de eerste schoolweek is achter de rug. De start van een nieuw schooljaar is bij uitstek hét moment om aandacht te besteden aan de groepssfeer. Onderzoek wijst uit dat een positief groepsklimaat vaak belangrijker is voor het welzijn en het leerproces van kinderen dan goede individuele begeleiding. Ook werkt een positieve groepssfeer preventief tegen het ontstaan van gedragsproblemen.

Wat kun je als leerkracht doen? Wij geven je 10 tips om met je groep mee aan de slag te gaan!

  1. Verwelkom ieder kind in de klas. Geef een hand, maak contact. Desnoods een kort praatje.
  2. Kinderen willen gezien worden, voelen dat ze belangrijk zijn. Complimenteer oprecht gewenst gedrag; dat kun je nooit te veel doen. Dan zullen kinderen meer van dit gedrag laten zien.
  3. Formuleer samen met de groep groepsdoelen. Welke groep willen we samen zijn? Wat is er nodig om er samen een succesvol jaar van te maken? Werk hier planmatig aan met de hele groep en vier de successen als de doelen behaald zijn.
  4. Formuleer samen met de groep groepsregels die zichtbaar in de klas hangen. Let er op dat deze regels positief geformuleerd zijn en het gewenste gedrag weergeven.
  5. Geef de leerlingen de mogelijkheid te laten zien wie ze zijn. Waar zijn ze goed in, wat willen ze leren? Maak hiervan samen bijvoorbeeld een powerpoint of een leuke poster.
  6. Werk regelmatig met klassenbouwers of energizers. Een goede manier om de sfeer positief te beïnvloeden en zelfs op meta-niveau gesprekken te hebben met elkaar (wat zie ik hier nu gebeuren).
  7. Stel duidelijke grenzen en communiceer hier duidelijk over. Dit kan streng over komen, maar dat mag als leerkracht! Ga over deze grenzen niet in discussie.
  8. Coöperatieve werkvormen zijn dé manier om kinderen te laten ervaren hoe leuk en nuttig samen leren is.
  9. Laat leerlingen een mindmap maken met als onderwerp ‘wat voor een juf/meester heb jij nodig?’. Een mooie manier om inzicht te krijgen in de (leer)behoeftes van de leerling.
  10. Even iets heel anders: maak je leslokaal leeg en richt het lokaal samen met de leerlingen in. Hierdoor ontstaat er een gezamenlijke verantwoordelijkheid.

Wij wensen jullie een geweldig schooljaar toe met een groep waarvan je aan het einde van het schooljaar zegt ‘wat was dit een fantastische groep en een mooi schooljaar’!

Ondanks alle inspanningen, zorgen over de groepssfeer in jouw klas?

Wellicht kan 'Werken Aan Wat Werkt' iets zijn voor jouw groep 

Of misschien ben je geïnteresseerd in de Steungroepaanpak, De Vreedzame School of SWPBS (Schoolwide Positive Behaviour Support).

Neem voor meer informatie contact op met Miranda van Esch