Logopedie

Thema

Taal- en spraakontwikkeling zijn nauw aan elkaar verbonden. Het taalverwervingsproces voltrekt zich tussen de leeftijd van nul en vijf jaar. Het is dus van belang om problemen vroegtijdig te signaleren, zodat deze taalgevoelige periode optimaal kan worden benut en er zodoende tijdig de juiste interventie kan worden ingezet (preventie).

De logopedisten van BCO zijn onmisbaar bij het tijdig signaleren van problemen op het gebied van de spraak –en taalontwikkeling bij jonge kinderen. Zij kunnen met hun expertise het onderscheid maken tussen spraaktaal-achterstanden en spraaktaal-stoornissen.

Tijdig signaleren van spraaktaalstoornissen voorkomt: 

  • Uitstroom naar speciaal onderwijs
  • Voortijdige schooluitval 
  • Gedragsproblemen 
  • Criminaliteit 

In het belang van de vroegtijdige signalering wordt een vangnet gecreëerd voor peuters en kleuters waarbij de spraak-taalontwikkeling dreigt vast te lopen. Daarbij is de samenwerking met ouders, pedagogisch medewerkers, leerkrachten en andere disciplines rondom het jonge kind nodig om te komen tot een wenselijk vervolgtraject. 

Wat kun je van een consulent taalstimulering verwachten?

Naast preventie zijn taalstimulering, deskundigheidsbevordering, ouderbetrokkenheid en meertaligheid zeer belangrijke speerpunten. 

Taalstimulering

Middels adviesgesprekken (coaching on the job) zijn pedagogisch medewerkers beter in staat om spraak –en taalstimulerende activiteiten voor te bereiden en in te zetten in hun begeleiding van kinderen die extra ondersteuning nodig hebben op gebied van taal en communicatie. Tevens kan er gedurende de coaching on the job aandacht worden besteed aan de herinrichting van een rijke speelleeromgeving waarin veel actieve taal / verrijking woordenschat aan bod komt. 

Ook ouders krijgen, daar waar nodig, adviezen en tips hoe zij de taal en spraak van hun kind kunnen stimuleren. Deze gesprekken vinden plaats op een laagdrempelige manier altijd op de locatie of in de school van hun kind. Indien wenselijk kunnen informatiebijeenkomsten/ouderavonden georganiseerd worden om de interactievaardigheden van ouders te vergroten, om ouders informatie te geven hoe zij de taalontwikkeling van hun kind kunnen stimuleren en ouders attent maken hoe zij omgaan met de thuistaal. 

Deskundigheidsbevordering

Door het versterken van de expertise van de pedagogisch medewerkers en leerkrachten (coaching on the job) krijgt de begeleiding vanuit de logopedisten/consulenten taalstimulering een duurzaam karakter met als doel dat zij steeds beter in staat zijn om vroegtijdig te signaleren en daarnaast een uitdagende en stimulerende taalomgeving aan te bieden aan de peuters en kleuters. 

Ouderbetrokkenheid

Ouders zijn de allerbelangrijkste partner in de ontwikkeling van een kind. Zij worden actief betrokken bij het spraak-taalontwikkelingsproces van hun kind. Ten behoeve van de vroegsignalering vullen zij vooraf een vragenlijst in waardoor zij specifieker gaan nadenken over de taalontwikkeling van hun kind. Ouders van peuters zijn bij de screening aanwezig. Bij het adviesgesprek zijn indien mogelijk de pedagogisch medewerkers/leerkrachten en de ouders gelijktijdig aanwezig. In deze gesprekken kunnen ook taalstimulerende activiteiten zoals voorlezen van prentenboeken, stimuleren om naar de bibliotheek te gaan en ouders richten op het voeren van gesprekjes met hun kind, besproken worden. Zo kan er vanuit een gezamenlijke verantwoordelijkheid gewerkt worden aan de ontwikkeling van het kind. 

Meertaligheid

Men spreekt van twee- of meertaligheid wanneer kinderen tijdens hun ontwikkeling in aanraking komen met meer dan één taal. Het gaat hierbij om kinderen van ouders met verschillende moedertalen, die vanaf de geboorte tweetalig worden opgevoed. Daarnaast gaat het om kinderen van anderstalige ouders die thuis hun moedertaal leren en in kindercentra of op school het Nederlands als tweede taal. Meertalige kinderen kunnen een spraak- en taalachterstand hebben in het Nederlands. Wanneer er een stoornis of achterstand is in de eerste taal, zal ook de tweede taalontwikkeling verstoord verlopen. Ten gevolge van een wisselend, gebrekkig of onvoldoende taalaanbod in een bepaalde taal is de meertalige ontwikkeling soms een moeilijk proces. Een taalachterstand resulteert vaak in een leerachterstand waardoor de schoolcarrière van deze kinderen gevaar loopt. Immers alle lessen worden aangeboden in taal. Ook de uitspraak kan problemen geven, waardoor een kind moeilijk verstaanbaar is voor anderen. Dit kan resulteren in angst om te spreken en sociale isolatie. Vroegtijdige onderkenning van de taalproblemen in de voor- en vroegschoolse periode en begeleiding van de kinderen en hun ouders, bevordert de taalontwikkeling en verbetert de kansen van deze kinderen. 

De consulenten taalstimulering en logopedisten van BCO geven advies rondom meertaligheid, rechtstreeks aan ouders, pedagogisch medewerkers en leerkrachten maar kunnen ook ingeschakeld worden voor een ouderavond of een workshop.